زانو به عنوان یکی از اصلی ترین مفصل های بدن شناخته می شود که نقشی اساسی در تحمل وزن آن دارد. به همین علت ممکن است که آسیب های متفاوتی از قبیل آرتروز زانو برای آن به وجود آید. به طورکلی، درد زانو به دردی گفته می شود که در ناحیه بیرونی یا داخلی زانو احساس می شود. در این مقاله دکتر هومن جولایی متخصص ارتوپد در اندیشه، شهریار، تهران و کرج به سوالاتی که در رابطه با این عارضه وجود دارد، پاسخ خواهند داد. در ادامه نیز دلایل مختلف و انواع زانو درد را با یکدیگر بررسی خواهیم کرد.
دلایل شایع زانو درد
زانو درد یک شکایت رایج در میان بزرگسالان، به ویژه سالمندان است که اغلب با ساییدگی عمومی ناشی از فعالیتهای روزانه مانند راه رفتن، خم شدن، ایستادن و بلند کردن بدن همراه می باشد. ورزشکارانی که می دوند یا ورزش هایی را انجام می دهند که شامل پریدن یا چرخش سریع است نیز بیشتر در معرض درد و مشکلات زانو هستند. اما چه زانو درد یک فرد ناشی از افزایش سن یا آسیب باشد، می تواند در برخی شرایط آزاردهنده و حتی ناتوان کننده باشد.
مشکلات متداول زانو اغلب شامل رگ به رگ شدن یا کشیدگی رباط ها، پارگی غضروف، تاندونیت و آرتریت است که باعث درد یا کاهش دامنه حرکتی فرد می شود. رایج ترین آسیب های زانو ناشی از افزایش سن، آسیب یا فشار مکرر روی زانو است. به طور کلی، در زندگی روزمره فعالیت هایی وجود دارند که ممکن است باعث به وجود آمدن زانو درد شود. بلند کردن نادرست اجسام و نشستن بر روی زانوها به صورت مداوم از این دست از فعالیت ها هستند. موارد دیگری که باعث بروز درد در ناحیه زانو می شوند ممکن است که فعالیت های ورزشی به صورت نادرست و آسیب دیدگی غضروف زانو باشد.
علائم زانو درد را بشناسید
با توجه به نوع و شدت درد این نشانه ها ممکن است که در افراد مختلف، متفاوت باشد. اما به صورت کلی برخی علائم مانند التهاب و ورم کردن زانو، سفت شدن آن ، سستی و ناپایداری زانوها، قرمزی و در نهایت شنیدن صدا از مفصل زانو نشان دهنده درد زانو هستند.
درمان های نوین آرتروز زانو
انواع زانو درد ها کدامند؟
اعصاب از پشت زانوها حس ها را به مغز منتقل کرده و این اعصاب از ران، ساق پا و مچ پا می آیند. به طور کلی زانودرد می تواند به صورت حاد و مزمن باشد. دردهای حاد زانو می توانند با یک جراحت حاد یا عفونت ایجاد شوند و درد های مزمن زانو بیشتر از آسیب یا التهاب هایی مانند آرتریت و در برخی موارد با عفونت ایجاد می شوند.
زانو درد ها می توانند علل مختلفی داشته باشند و نوع درمان به نوع علت بستگی دارد. انواع زانو درد ها عبارتند از:
• رگ به رگ شدن و پاره شدن رباط ها
• پارگی تاندون
• آسیب به منیسک
• جابه جایی استخوان زانو
• جابه جایی کاسه زانو یا استخوان پاتلا یا کشکک
• درد مزمن زانو
• ورم مفاصل، استئوآرتریت
• روماتیسم مفصلی
• آرتریت کریستال، نقرس یا شبه نقرس
• عفونت
• سندروم پاتلا یا کندرومالاسی کشکک
• زانو پرش کنندگان
• بیماری اسگود شلاتر
• سندرم باند iliotibial
برای پیشگیری از زانودرد چه باید کرد؟
زانو درد زمینه بسیاری از انواع دردها می باشد. جلوگیری از همه این درد ها دشوار است ولی می توانید با انجام برخی کارها احتمال آسیب دیدن به زانوها را کاهش دهید.
• لاغری: با پایین نگه داشتن وزن خود می توانید هنگام فعالیت فشار کمتری به زانوهای خود وارد کنید.
• حفظ تناسب اندام: بسیاری از مشکلات زانو از طریق عضلات ضعیف یا عدم تعادل ایجاد می شود. کشش و تقویت آن ها از زانودرد جلوگیری می کند.
• انجام ورزش های عاقلانه: در صورت درد های مزمن در زانو می توانید شنا یا تمرینات درآب را انجام دهید. چنانچه به استخر دسترسی نداشته یا فعالیت های آبی را دوست ندارید، پیاده روی و دویدن آرام روی سطح صاف برای زانوها مفید است ولی ورزش هایی مانند کوه نوردی، بدنسازی سنگین و دوچرخه سواری برای زانوها مضر می باشد. در زمان خستگی ورزش را متوقف کنید زیرا بسیاری از آسیب ها زمان خستگی رخ می دهد. اگر زانو درد شما با کم کردن ساعات ورزشی کاهش می یابد، زمان ورزش خود را کوتاهتر کنید.
• حفاظت از زانوها: برای جلوگیری از زانو درد در هنگام فعالیت از محافظت کننده های مناسب استفاده کنید. هنگام ورزش هایی مانند والیبال از پدهای محافظ زانو استفاده نمایید.
درمان زانو درد در خانه
علل ساده زانو درد اغلب به خودی خود برطرف می شود در حالی که شما می توانید اقداماتی را برای مدیریت علائم خود انجام می دهید. البته لازم به ذکر است که تمام انواع زانو دردها با روش خانگی درمان نمی شوند، برای مثال اگر زانو درد ناشی از تصادف یا آسیب باشد، باید درمان های پزشکی را آغاز نمایید.
اگر درد زانو شما به تازگی شروع شده و شدید نیست، می توانید:
- استراحت کنید و از فعالیت هایی که باعث درد می شود، خودداری کنید. همچنین، از وارد کردن وزن یا فشار بر روی زانو خودداری کنید.
- کمپرس یخ بگذارید تا التهاب و تورم کاهش یابد. در ابتدا کمپرس یخ را هر ساعت به مدت ۱۵ دقیقه روی موضع قرار دهید. بعد از روز اول حداقل ۴ بار در روز از آن استفاده کنید. قبل از استفاده از یخ، زانوی خود را با حوله بپوشانید و هنگام استفاده از یخ از خوابیدن اجتناب کنید.
- زانوی خود را تا حد امکان بالا نگه دارید تا هر گونه تورم کاهش یابد.
- یک باند کشی یا الاستیک بپوشید که می توانید آن را در اکثر داروخانه ها خریداری کنید. این روش می تواند تورم را کاهش دهد و از زانو محافظت کند.
- ایبوپروفن (Motrin) یا ناپروکسین (Aleve) را برای درد و تورم مصرف کنید. استامینوفن (تیلنول) می تواند به تسکین درد کمک کند، اما به کاهش تورم کمکی نمی کند. اگر مشکلات پزشکی دارید یا اگر بیش از یک یا دو روز آنها را مصرف کرده اید، قبل از مصرف این داروها با پزشک متخصص صحبت کنید.
- با یک بالش در زیر یا بین زانوهای خود بخوابید.
چگونه زانودرد را تسکین دهیم؟
به علت گرفتاری های جامعه امروزی تعداد مبتلایان به زانو درد رو به افزایش است. درد زانو برای افراد بسیار آزاردهنده است، با پیدا کردن راه هایی برای کاهش درد زانو می توانید به تحریک بهتر و بهبودی آسیب زانو کمک نمایید. برخی روش هایی که در بالا ذکر شد می تواند به کاهش درد و درمان انواع دردهای زانو کمک کند. علاوه بر موارد ذکر شده، فیزیوتراپی، طب سوزنی، ورزش و تزریق به زانو می تواند برای درمان موثر باشد. اگر روشهای اولیه درمانی باعث تسکین نشوند و اشعه ایکس تخریب مفصل را نشان دهد، متخصص ارتوپد ممکن است تعویض مفصل زانو را توصیه کند.
کلام آخر
زانو مفصلی آسیبپذیر است که استرس زیادی را ناشی از فعالیتهای روزمره مانند بلند کردن و زانو زدن و فعالیتهای پر فشار مانند دویدن و ایروبیک تحمل میکند. به همین علت درد یکی از شایع ترین مشکلات زانو محسوب می شود که می تواند به دلایل مختلف مانند افزایش سن، آسیب به زانو یا فعالیت بیش از حد به وجود آید. به طور کلی درمان انواع درد زانو باتوجه به علت بروز آن متفاوت است. با این حال درمان های خانگی مانند استراحت، استفاده از کمپرس یخ، بالانگه داشتن زانو و سایر روش های خانگی موثر است. با این حال توصیه می شود در صورت عدم کاهش درد با روش متداول به بهترین متخصص ارتوپد مراجعه کرده تا درمان مناسب برای شما انجام شود.
